Thịt thực vật cải thiện một số nguy cơ tim mạch so với thịt đỏ

         Năm 2019, Beyond Meat cho ra đời những sản phẩm thay thế thịt đỏ từ thực vật gọi là "Thịt thực vật" đã tạo ra một xu thế mới trong lựa chọn thực phẩm phòng chống bệnh tim mạch.

         Năm 2019, một xu thế ăn uống mới xuất hiện tại Mỹ. Đó là Công ty Beyond Meat đã bán các sản phẩm “thịt thực vật” như Beyond Burger, Beyond Beef, Beyond Chicken, Beyond Sausage, có mùi vị kết cấu như thịt bò, thịt gà và thịt heo thật. Các sản phẩm thịt giả của Beyond Meat là sự kết hợp giữa protein đậu Hà Lan, dầu dừa và một số thành phần khác. Xu hướng thay thế này đã tạo ra sự quan tâm rất lớn của người tiêu dùng trong việc phòng chống các bệnh tim mạch. Tuy nhiên vẫn có ý kiến vẫn nghi ngờ hiệu quả phòng bệnh của loại thực phẩm này.

Một nghiên cứu đã được đăng trên tạp chí the American Journal of Clinical Nutrition của các nhà nghiên cứu của Đại học Stanford cho thấy thay thế thịt đỏ bởi một số lựa chọn bằng thịt thực vật có thể cải thiện một số nguy cơ bệnh tim mạch. Có vẻ như bánh làm từ thực vật là một lựa chọn có lợi cho sức khỏe hơn là một chiếc bánh hamburger. Nhưng có nhiều lựa chọn thịt mới như Beyond Meat có mức cao tương đối chất béo bão hòa và muối bổ sung được xem như thực phẩm đã qua chế biến cao, có nghĩa là chúng được tạo ra với thực phẩm biệt lập và triết xuất đối lập với đậu nguyên hạt và nấm cắt nhỏ. Tất cả các yếu tố này đã chỉ ra góp phần vào nguy cơ bệnh tim mạch, Giáo sư Y khoa Christopher Gardner của Trung tâm Nghiên cứu dự phòng Stanford đã nói.

Đã có một số ý kiến phản đối sự lựa chọn thịt mới này. Gardner nói: “Vấn đề là, liệu bạn thêm muối và dầu dừa, loại dầu chứa nhiều chất béo bão hòa và sử dụng những nguyên liệu đã qua chế biến liệu có lợi thực sự cho sức khỏe hay không?”. Để trả lời cho câu hỏi này, Gs. Gardner và nhóm của mình đã tập hợp một nhóm hơn 30 người và phân thành 2 nhóm có chế độ ăn khác nhau trong 8 tuần. Một chế độ gọi dùng ít nhất 2 khẩu phần thịt đỏ hàng ngày và một chế độ ăn ít nhất 2 khẩu phần thịt thực vật hàng ngày.

Đặc biệt, các nhà nghiên cứu đã đo mức của một phân tử hoặc TMAO trong cơ thể. In particular, the researchers measured the levels of a molecule trimethylamine N-oxide hoặc TMAO liên quan đến nguy cơ tim mạch. Người ta thấy rằng TMAO thấp hơn khi những người tham gia nghiên cứu ăn thịt thực vật.

Gs. Gardner, một người ăn chay lâu năm, là người ủng hộ việc ăn thực phẩm toàn phần, đặc biệt chú trọng đến rau. Hầu như tất cả thịt thực vật có nhiều chất béo bão hòa và được xếp loại thực phẩm được chế biến cao – bao gồm cả Beyond Meat- Gardner muốn nghiên cứu chế độ ăn này ảnh hưởng tới cơ thể như thế nào so với thịt đỏ.

Giáo sư và các cộng sự đã tiến hành nghiên cứu với 36 người tham gia trong vòng 16 tuần. Đây là một thiết kế nghiên cứu chéo. Trong 8 tuần, một nửa ăn chế độ thịt thực vật và một nửa ăn chế độ thịt đỏ. Sau đó thay đổi chế độ ăn. Mỗi nhóm ăn 2 khẩu phần thịt đỏ hoặc thịt thực vật mỗi ngày (tương ứng với mỗi nhóm). Nhóm nghiên cứu muốn đánh giá kết quả nghiên cứu dựa trên đo mức độ TMAO, cholesterol máu, huyết áp và cân nặng.

Kết quả chính nhóm nghiên cứu quan tâm là mức TMAO. Gs. Gardner gọi TMAO là yếu tố nguy cơ mới phát hiện, có nghĩa rằng có vẻ như có sự liên kết giữa mức TMAO cao và tăng nguy cơ bệnh lý tim mạch. Nhưng mối liên kết này chưa được chứng minh một cách rõ ràng. Hai tiền chất của TMAO là carnitine và choline đã được tìm thấy trong thịt đỏ. Do vậy, có khả năng những người thường ăn thịt bò, lợn và cừu buổi tối sẽ đơn giản là có mức cao của TMAO. Trong những năm gần đây, các nghiên cứu đã chỉ ra rằng mức TMAO cao phù hợp với sự tăng quá trình viêm và đông máu và những liên quan đến sức khỏe khác. Gardner chỉ ra trong một nghiên cứu khác, các tác giả đã nhận thấy những người có mức TMAO cao tăng 60% nguy bị các vấn đề tim mạch như đau tim. Trong nghiên cứu của Gardner, những nhà nghiên cứu quan sát thấy nhóm ăn thịt đỏ trong 8 tuần đầu tiên có tăng TMAO, trong khi nhóm ăn thịt thực vật thì không. Tuy nhiên, điều đặc biệt đã xảy ra khi 2 nhóm chuyển chế độ ăn. Nhóm chuyển từ thịt sang thực vật đã giảm mức TMAO như mong đợi. Nhóm chuyển từ thực vật sang thịt động vật, tuy nhiên không thấy tăng TMAO.

“Điều đó là khá sốc. Chúng tôi đưa ra giả thuyết không có vấn đề gì với thứ tự của chế độ ăn. Nó chỉ ra rằng cso những loài vi khuẩn chịu trách nhiệm cho bước đầu tiên của việc tạo ra TMAO trong ruột. Những loài này phát triển ở những người ăn nhiều thịt đỏ nhưng có lẽ không phát triển ở những người tránh ăn thịt. Như vậy nhóm người chế độ ăn cơ bản dựa trên thực vật đã làm giảm khả năng tạo TMAO của họ.”. Ông nói. Liệu đây có phải là phương pháp có thể được sử dụng như một chiến lược để giảm nguy cơ bệnh tim mạch vẫn còn phải xem xét.

Ngoài TMAO, nhóm nghiên cứu nhận thấy, bất kể chế độ ăn ban đầu là gì, mức cholesterol của các đối tượng nghiên cứu giảm trung bình 10 mg/dl. Điều này không chỉ có ý nghĩa thống kê mà còn có ý nghĩa trên lâm sàng. Thêm vào đó, các đối tượng nghiên cứu giảm trung bình 2 pound trong thời gian thực hiện chế độ ăn cơ bản dựa trên thực vật.

Gardner hy vọng sẽ tiếp tục nghiên cứu mối quan hệ giữa sức khỏe và các lựa chọn thay thế thịt có nguồn gốc thực vật, đặc biệt vì nó liên quan đến những thay đổi trong hệ vi sinh vật. Gardner cho biết ông cũng quan tâm đến việc mở rộng nghiên cứu của mình về các mô hình ăn kiêng nói chung. "Có lẽ tiếp theo chúng tôi sẽ xem xét sự kết hợp của các yếu tố chế độ ăn uống với sức khỏe - có thể là thịt thay thế kết hợp với các sản phẩm sữa thay thế," ông nói.


Hina Zahid - Published On 13 Aug 2020 12:35 PM, Medical Dialogues

 

Chat với dr Dương